Zeytindostu Derneği 5 Yönetim Kurulu üyesi, halef selef iki başkan bir arada Manisa’nın Soma ilçesi, Yırca köyünde, ziyaret etti.

Zeytindostu Derneği Yönetim Kurulu 6 bin zeytin ağacının kesildiği Soma’nın Yırca Köyü’nde incelemelerde bulundu. Bölgede çevreciler ve köylülerle görüşen Dernek Başkanı Abidin Tatlı, “Zeytin ağacı kayıplarının artmasından endişeliyiz. Sektörümüz bu tür uygulamaları tolare edebilecek bir sektör değil” diye konuştu.

Zeytindostu Derneği Başkanı Abidin Tatlı, beraberinde Yönetim Kurulu Üyeleri Mücahit Kıvrak, İbrahim Tuna, İsmail Kantarcıoğlu, Hüseyin Bozkurt ve bir önceki başkan Mustafa Alhat ile birlikte Soma’nın Yırca Köyü’nde 6 bin zeytin ağacının kesildiği alanda incelemelerde bulundu. Burada Köy Muhtarı Mustafa Akın, köylüler ve çevreciler ile görüşen Tatlı, ülke kamuoyunu sarsan olaydan duydukları üzüntüyü dile getirdi. Zeytincilik sektörüne yönelik endişe verici girişimlerin son dönemde arttığına dikkat çeken Tatlı, zeytincilik sektörünün benzer girişimleri kaldıramayacağını vurguladı.
Manisa’nın Soma ilçesi, Yırca köyünde, Kolin Grubu tarafından termik santral yapılacak bölgedeki zeytin ağaçlarının kesilmemesi için nöbet tutan köylülere şirketin güvenlik görevlileri saldırdı, bir köylü başından yaralandı. Şirketin dozerleri alana girdi, 6 bin zeytin kökünden söküldü.
Yırca Köyü Muhtarı Mustafa Akın “Kesilecek ağaç kalmadı, 6 bin zeytin ağacı kesildi gitti” açıklamasında bulunurken köylüler “Burada dedelerimizden kalan asırlık ağaçlar vardı. Bu ağaçların hepsi katledildi. Bir zeytin ağacı 20 yılda yetişiyor. Biz şimdi ne yapacağız?” dedi.
Kolin Şirketler Grubu, geçtiğimiz Cuma sabahı yaptığı ağaç kesiminin hukuka uygun olduğunu savundu.
6000 ağacın kesimi için acele kamulaştırma kararını dayanak gösteren şirkete, yaptığı yazılı açıklamayla yanıt veren Greenpeace’in ve köylülerin avukatı Deniz Bayram, ağaç kesiminin neden hukuka aykırı olduğunu bir kez daha açıkladı:
“Anayasa’da yer alan 3573 Sayılı Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerin Aşılattırılması Hakkında Kanun gereğince zeytinlik alanlar hukukun koruması altındadır. Her ne kadar acele kamulaştırma kararı alınmış olsa da, acele kamulaştırma kararı diğer yasalarda ve anayasada belirlenen yükümlülüklerin yerine getirilmeyeceği anlamına gelmez. Bu konuda görevli ve yetkili olan, Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’na bağlı Manisa İl Tarım Müdürlüğü, Eylül ayında başlayan ağaç kesimleri üzerine, 22 Eylül’de, bu alanda zeytincilik yapıldığını tespit etmiş ve bu alanın tarım dışı amaçla kullanımına izin vermemiştir. Hukuka aykırı olarak başlayan ağaç sökümleri nedeniyle Müdürlük, zeytin ağaçlarının sökümünün engellenmesi için gerekli tedbirlerin alınması konusunda idari birimlere yazı yazmış ve bu yazı, ağaç sökümü yapan şirkete de tebliğ edilmiştir. Bunun yanı sıra şirketin alanda çalışma ve inşaata başlayabilmesi için, yasalar gereğince gerekli ruhsat ve izinleri mevcut değildir’’dedi.

Zeytindostu Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Abidin Tatlı, ‘’Bir zeytin ağacının yetişmesi meyveye yatması için en az 10 yıl gereklidir. Zaten atalarımız zeytini torunları için dikmeyi tavsiye etmiştir.
Zeytin ağacı fakir toprakların zengin ağacıdır.
Zeytin yetişen yörelere emin belde ve kutsal belde gözüyle bakılmaktadır.
İnsanoğlunun sonsuz ve sınırsız isteklerine yaşadığımız dünya artık cevap verememektedir.
Zeytin ağacı şansız bir şekilde turizmle imara kömürle termik santrale boyun eğmektedir. Bu durum insanoğluna ölümden başka her şeye çare olan zeytinyağını veren şifa kaynağı sessiz zeytin ağacı için olumsuz bir durum teşkil etmektedir.
Santrali yapmak isteyenler enerjide dar boğaza girilmemesi için santral yaptıklarını iddia etmektedirler. Ülkemizi enerji dar boğazına sokmamak adına zeytin ağaçları kesileceğine, insanlar Soma’da, Ermenek’te, Zonguldak’ta madenlerde öleceklerine enerji tasarrufu kampanyaları yapılmalıdır. Bugün yeni ölümler olmasın diye madenlere gidenler, bugün yeni ağaçlar kesilmesin diye Soma’ya gelenler bu tasarruf hareketlerine gönülden destek vereceklerdir. İnsanların enerjilerini doğru kanalize etmeliyiz’’ dedi.

ANA UNSUR
“Zeytinciliğin ana unsuru zeytin ağaçlarının katledilmesini hiçbir şekilde kabul etmiyoruz” diyen Tatlı şunları söyledi;
“Temelde burada bölgenin yer altı kaynakları önem arz ediyor. Buna bağlı ülkenin ihtiyaçları karşılanması için Bakanlıkların çalışmaları var. Ama biz zeytin ve zeytinyağı sektörü olarak, sektörümüzün ana unsuru olan ağaçlarımızı korumak adına buradayız. Biz bu tür kayıplara tahammül edecek bir sektör değiliz. Bunların mutlaka uzlaşı ile bir planlama çerçevesinde masa başında oturularak yapılabilmeli. Sektörümüzün ana unsuru zeytin ağaçlarımızı hiçbir suretle katledilmesini biz uygun bulmuyoruz. Zeytin ağacı şansız bir şekilde turizmle imara kömürle termik santrale boyun eğmektedir. Santrali yapmak isteyenler enerjide dar boğaza girilmemesi için santral yaptıklarını iddia etmektedirler. Ülkemizi enerji dar boğazına sokmamak adına zeytin ağaçları kesileceğine, insanlar Soma’da, Ermenek’te, Zonguldak’ta madenlerde öleceklerine enerji tasarrufu kampanyaları yapılmalıdır. Bugün yeni ölümler olmasın diye madenlere gidenler, bugün yeni ağaçlar kesilmesin diye Soma’ya gelenler bu tasarruf hareketlerine gönülden destek vereceklerdir. İnsanların enerjilerini doğru kanalize etmeliyiz.’’

“KAYIPLARIN ARTMASINDAN ENDİŞELİYİZ”

Zeytin ağacının büyüyüp gelişmesinin 6 ile 10 yılı bulduğunu kaydeden Başkan Tatlı, sözlerini şöyle noktaladı:
“Zeytin ağaçları tabi diğer meyvelerde olduğu gibi 5 ila 10 yıl ürün vermiyor. Zeytin ağaçlarına ölümsüz ağaç denmesinin sebebi 100 yıl meyve verip bin yıl yaşıyor olabilmesinden kaynaklanıyor. Binlerce yıl yaşıyor. Bizim gibi ortalama 15 nesli gören bir ağaç. Burada 30 ila 50 yaş aralığında ağaçlar mevcut. Çok eski olmamakla birlikte Türkiye’nin aktif ortalamasına tekabül araçlar var burada. Buraya fidan dikildi, fakat bunların ikame olması için 10 yıldan fazla süre geçmesi gerekiyor. Burası kamulaşmış bir alan o ağaçların da orada çok fazla yaşayabileceğini pek varsaymıyorum. Bölge halkı olarak bizler de elimizden geleni yapmaya çalışıyoruz. Tabi bunlar büyük kayıplar. Bu kayıpların artmasından endişe ediyoruz.”

Peyzaj Mimarları Odası Soma Yırca köyünde Kolin şirketi tarafından kesilen 6 bin zeytin ağacıyla ilgili bir basın açıklaması yaptı. Oda açıklamasında “katledilen zeytin ağaçlarının yerine derhal yenilerinin dikilmesi, kesilen her bir zeytin ağacı için bölge halkının zararlarının giderilmesi, Kolin şirketinin hukuk kuralları çerçevesinde yargı sürecine saygılı davranması ve Hükümetin kamuoyu yararını gözeterek bu termik santralin yapımından vazgeçme kararını almasını” talep etti.
Sabaha karşı dozerlerle alelacele yapılan ve vicdanı olan tüm kamuoyunda büyük tepki çeken sökümlerin, Danıştay 6. Dairesi`nin almış olduğu “acele kamulaştırma kararının yürütmesini durdurma” kararının açıklandığı günün sabahı olması çok düşündürücüdür. Binlerce zeytin ağacının katledilmesi hiçbir aklın kabul edebileceği bir eylem olamaz.
Zeytincilik üretiminde önemli bir yere sahip olan bölgede ikinci termik santral kurulması kabul edilemezken, daha yargı süreci tamamlanmadan ağaçların kesilmesi içinde olduğumuz hukuk tanımaz merkezi anlayışın bir yansıması olduğunu bize göstermiştir.
Teknik olarak bu ağaçların taşınması mümkün olsa da bu büyüklükte bir alandan zeytin ağacı taşınması düşüncesi hiçbir rasyonel gerçeğe sığmamaktadır. Kuşkusuz ağaçların taşınması gibi kesilmesi de asla kabul edilebilir bir eylem değildir. Kabul edilebilir tek gerçek bu bölgede yapılması planlanan termik santral yatırımından vazgeçmektir.
TMMOB Peyzaj Mimarları Odası ‘’katledilen zeytin ağaçlarımızın yerine derhal yenilerinin dikilmesi, kesilen her bir zeytin ağacı için bölge halkının zararlarının giderilmesi, Kolin şirketinin hukuk kuralları çerçevesinde yargı sürecine saygılı davranması ve Hükümetin kamuoyu yararını gözeterek bu termik santralin yapımından vazgeçme kararını alması talebimizi kamuoyu ile saygıyla paylaşırız.” Denildi.

ZEYTİN AĞACI
http://zeytinagacidergisi.com/kiyimlarin-artmasindan-endiseliyiz-1201

YENİ ŞAFAK
http://www.yenisafak.com.tr/aktuel/dikilen-zeytin-fidanlari-icin-en-az-10-yil-gerekiyor-702014

ANADOLU AJANSI
http://www.aa.com.tr/tr/turkiye/419156–dikilen-zeytin-fitanlari-icin-en-az-10-yil-gerekiyor

TRT HABER
http://www.trthaber.com/haber/turkiye/zeytin-fidanlari-icin-en-az-10-yil-gerekiyor-151195.html

RADİKAL
// http://www.radikal.com.tr/izmir_haber/somada_kurulmasi_planlanan_termik_santral-1229069

SÖZCU
//http://sozcu.com.tr/2014/gunun-icinden/zeytin-agaci-kiyiminin-surmesinden-endiseliyiz-645407/

MİLLİ GAZETE
// http://m.milligazete.com.tr/haber_detay.php?id=341551

AKİT
http://www.yeniakit.com.tr/haber/zeytin-fidanlari-icin-en-az-10-yil-gerekiyor-36033.html

DÜNYA GAZETESİ
http://www.dunya.com/6-bin-zeytin-agaci-icin-10-yil-gerekiyor-244327h.htm
http://www.haberler.com/zeytindostu-dernegi-nden-yirca-da-inceleme-6679480-haberi/

ZEYTİNDOSTUNDAN SOMA BASKINI
http://www.ekonomistturk.com/haber/ekonomi/zeytindostu-dernegi’nden-soma-baskini/58538.html

YENİGÜN GAZETESİ
http://www.gazeteyenigun.com.tr/G%C3%BCndem/129962/zeytin-fidanlari-icin-en-az-10-yil-gerekiyor

ŞANLIURFA
http://www.sanliurfa.com/haber257356-

GEDİK YATIRIM
http://www.gedik.com/genel/AnlikHaberDetay.aspx?id=20141112082101

SAKARYA
http://www.sakaryagazetesi.com.tr/dikilen-zeytin-fidanlari-icin-en-az-10-yil-gerekiyor/

14 Kasım 2014/0 Yorumlar/tarafından Abidin Tatlı

Haberler

Kurban Bayramınız kutlu olsun

Kurban Bayramı

(Arapça: عيد الأضحى; ‘Īd al-‘Adhā, Farsça: عید قربان; Eid-e Gorbān), Müslümanlar tarafından Hicri Takvime göre Zilhicce ayının onuncu gününden itibaren dört gün boyunca kutlanan bir dini bayram. Zilhicce ayının onuncu, on birinci ve on ikinci günlerine ‘Eyyâm-ı nahr‘ (Kesme günleri) ve bir önceki gün olan Zilhicce ayının dokuzuncu gününe Arife denir. Kurban Bayramı, aynı zamanda İslam âleminin her yıl Mekke‘de hac farizasını ifa ettikleri vakittir.
Kurban Bayramı, nüfusunun çoğunluğu Müslüman olan birçok ülkede dinî bayram olmasının yanı sıra resmî tatil ilan edilir. Ramazan Bayramı ile beraber İslam dinindeki en önemli iki bayramdan biridir.
Hicri takvim bir ay takvimi olduğu için yıllar güneş temelli miladi takvimden 11-12 gün kısadır. Bu nedenle Kurban Bayramı her sene 11-12 gün daha erken kutlanır. Yaklaşık 33 senede bir bayramı aynı tarihlere tekabül eder.
Istılahta, yani bir İslam dini terimi olarak Kurban, Allah’a yaklaşmak ve Allah rızasına ermek niyetiyle kesilen, kurban edilen, hayvan demektir. Kur’an‘da geçen İbrahim peygamber ve oğlu İsmail ile ilgili kıssadan yola çıkarak, kurban kavramı, çok daha genel bir adanmışlığı, Allah için bireyin her şeyini feda edebilecek olmasını, Allah’a teslimiyeti ve ona karşı şükür içinde olmayı ifade etmektedir. Kur’an ‘da Hac Suresinde geçen şu ayet, kurbanın islam inancındaki yerini özetler:
“Onların etleri ve kanları asla Allah’a ulaşmaz. Allah’a ulaşacak olan ancak, sizin O’nun için yaptığınız, gösterişten uzak amel ve ibadettir.” (Hacc 22/36;37)

Diğer dillerde Kurban Bayramı
Kurban Bayramı farklı dillerde ve farklı kültürlerde, kültürel etkilerle de, farklı isimlerle anılmaktadır. Arapça İyd-el Adha şeklinde okunan tüm dünyada yaygın olan bir isimdir. TürkçedeKurban Bayramı olarak anılırken, Hindistan ve Pakistan‘da bayrama genelikle Bakra Eid denir ki bunun anlamı “Keçi Bayramı”dır; bu ülkelerde sıklıkla kurban edilen hayvan keçidir. Bakra Eid Güney Afrika‘da da kullanılan bir isimdir. Bangladeş‘te kullanılan yaygın isimlerse Id-ul-Azha ve Korbani Id‘dir. Türkçe ismine benzer bir şekilde Bosna-Hersek, Bulgaristan da Koç bayram, Arnavutluk‘ta Kurban Bajram şeklinde anılır. Nijerya‘da Babbar Sallah, Somali‘de ve Kenya ile Etiyopya‘nın Somalice konuşan bölgelerinde ise Ciidwayneey .

Tarihçe
Tanah‘a göre İbrahim‘in Eşi Sara’dan bir çocuğu olmuyordu ve İbrahim Sara’dan bir çocuğu olması durumunda bunu Tanrı’ya Kurban olarak adadı. Tanrı, “İshak‘ı, sevdiğin biricik oğlunu al, Moriya bölgesine git” dedi, “Orada sana göstereceğim bir dağda oğlunu yakmalık sunu olarak sun.”, 8-9-10-11-12-13: İbrahim, “Oğlum, yakmalık sunu için kuzuyu Tanrı kendisi sağlayacak” dedi. İkisi birlikte yürümeye devam ettiler. Tanrı’nın kendisine belirttiği yere varınca İbrahim bir sunak yaptı, üzerine odun dizdi. Oğlu İsmail’i bağlayıp sunaktaki odunların üzerine yatırdı. Onu boğazlamak için uzanıp bıçağı aldı.Ama RAB’bin meleği göklerden, “İbrahim, İbrahim!” diye seslendi. İbrahim, “İşte buradayım!” diye karşılık verdi. Melek, “Çocuğa dokunma” dedi, “Ona hiçbir şey yapma. Şimdi Tanrı’dan korktuğunu anladım, biricik oğlunu benden esirgemedin.” İbrahim çevresine bakınca, boynuzları sık çalılara takılmış bir koç gördü. Gidip koçu getirdi. Oğlunun yerine onu yakmalık sunu olarak sundu.”(Yaratılış: 22:2-8-9-10-11-12-13)
Kur’an metinlerinde bahsi geçen çocuğun “yumuşak huylu bir erkek çocuk” olmasından bahsedilip ismini belirtilmemiştir (Sâffât Sûresi: 101). Fakat genelde İsmail olarak tefsir edilir vemüslümanlar çocuğun İsmail olduğuna inanırlar.
Diğer İslami kaynaklara göre, İbrahim Peygamberin eşinin kısır olması nedeni ile bir çocuğu olmayınca (bazı rivayetlere göre 125 yıl^{[kaynak belirtilmeli]} ) Allah’a yalvarır, dua eder. Kendisinin ve eşinin yaşlı olduğu bir zamanda mucizevi bir şekilde oğlu olur. ^[1] Çocuk biraz büyüdüğünde, İbrahim peygamber rüyasında onu kurban etmesi gerektiğini görür. Oğluna “Yavrum, ben rüyamda seni boğazladığımı gördüm. Düşün bakalım, ne dersin?” dedi. O da, “Babacığım, emrolunduğun şeyi yap. İnşallah beni sabredenlerden bulacaksın” der ^[2] Peygamberlerin rüyaları normal insanların rüyalarından farklı olduğundan bu bir emir olarak kabul edilmiş ve İbrahim peygamber oğlunu kurban etmeye götürmüştür ^{[kaynak belirtilmeli]}. Ancak Allah’ın emriyle bıçak çocuğu kesmez. ^{[kaynak belirtilmeli]} Bu esnada Cebrail kucağında bir koç^{[kaynak belirtilmeli]} ile gelir. Bu imtihan ^[3] başarı ile geçildikten sonra tüm İbrahimi dinlerde Zilhicce ayının 10. günü aynı şekilde kurban kesilerek kutlanan bayram olmuştur. İslam peygamberi, Hac gibi terkedilen İbrahim geleneği, tekrar hayata geçirmiştir.

Bayram namazı
Bayram sabahı, Bayram Namazı kılınır ve Bayram hutbesi okunur. Arefe günü sabah namazından itibaren bayramın son ikindi namazı dahil her farz namazdan sonra aşağıdaki teşrik tekbirleri okunur:
Allahü Ekber Allâhü Ekber Lâ ilâhe İllâllahü Vallâhü Ekber, Allâhü Ekber ve Lillâhi`l-Hamd

Çeşitli bölgelerde Kurban Bayramı kutlamaları
Kurban Bayramı’nda misafirlere sunulmak için hazırlanmış bir tabak: yaprak sarması, kavurma ve börek. Bu yiyecekler Kurban Bayramı sırasında Türkiye’de sıklıkla sunulan ve hazırlanan yiyeceklerdir; özellikle kavurma,kurban etiyle yapılan ve Türk kültüründe Kurban Bayramı ile özdeşleşmiş bir yiyecektir.

Türkiye
Güneş’in doğuşundan 45 dakika sonra bayram namazı kılınır ve kurban genelde ilk gün kesilir. Kesilen bu etin üçte biri akrabaya, üçte biri fakirlere dağıtılır. Kalan üçte bir ise kurbanı kesenindir. Kesilen kurbanın etinden yapılan yemekler bayram boyunca misafirlere ikram edilir. Tanıdık ve akrabalar ziyaret edilir, çocuklara harçlık ve hediyeler verilir. Çocuklar büyüklerinin elinden öper ve bayramda tüm küslükler son bulur.
Türkiye’de her yıl çok sayıda hayvan Kurban Bayramı esnasında kesilmektedir. 2012 verilerine göre Türkiye’de 753 bin büyükbaş ve 1 milyon 930 bin küçükbaş hayvan kurban edildi.^[4]

Diğer dinlerde kurban kavramı
İslam’daki gibi belirli bir bayram zamanı ile ilişkilendirilen büyük bir kurban eylemi bugün varlığını sürdüren İbrahimi Dinlerde nadir görülse de diğer İbrahimi dinlerde de kurban kavramı mevcuttur. Arapça kurban sözcüğü ile ilişkili olan İbranice korban sözcüğü de sözlükte “yakınlaşmak” anlamına sahiptir ve dinî bağlamda, şeklî uygulama açısından İslam’dakine benzer bir tür kurban etmeyi öngörür. Bugün Musevilerin büyük bir kısmı hayvan kurban etmeyi kesmişlerdir bunun en büyük sebebi Tapınak’ın var olmayışıdır^[5]; bununla birlikte hayvan kurban etmenin özellikle Tapınak mevcutken düzenli bir şekilde yapılan bir ibadet olduğu bilinmektedir^[6]. Bununla birlikte bu hayvan kurbanı büyük oranda günahlardan arınmak için yapılırdı ve İslam’daki Kurban Bayramına benzer bir uygulama bağlamında ele alınmazdı.

Kurban Bayramı tarihleri
İslam dininde kullanılan ve bayram günlerini tespit etmekte temel alınan takvim ay takvimi olduğu için Gregoryen takvimi yıllarında farklı günlere denk gelir. Aynı sebeple aynı Gregoryen yıl içerisinde iki Kurban Bayramı da yaşanabilir. 2014 yılında Kurban Bayramı tatili Türkiye’de 3-7 Ekim tarihleri arasında 4,5 gündür. 3 Ekim arife (yarım gün); 4-7 Ekim tarihleri bayramın 1, 2, 3 ve 4. günleridir.^[7]

Kaynakça

^Hud Suresi 71. Ayet: “İbrahim’in karısı ayakta idi. (Bu sözleri duyunca) güldü. Ona da İshak’ı müjdeledik; İshak’ın arkasından da Yakûb’u.”
^Saffat Suresi 102
^Saffat Suresi 103-106: “Her ikisi de teslim olup, onu alnı üzerine yatırınca: Ey İbrahim! Rüyayı gerçekleştirdin. Biz iyileri böyle mükâfatlandırırız. Bu, gerçekten, çok açık bir imtihandır, diye seslendik.”
^com.tr
^FAQ About Animal Sacrifices and the Messianic Period (URL erişim tarihi 12 Aralık 2007): “Without the Temple, these requirements are not applicable today. And, as indicated, Rav Kook felt, based on the prophecy of Isaiah, that there will only be sacrifices involving vegetarian foods during the Messianic Period”
^“Korban” The Concise Oxford Dictionary of World Religions. Ed. John Bowker. Oxford University Press, 2000. Oxford Reference Online. Oxford University Press. URL erişim tarihi: 12 Aralık 2007.
^[1]com. Erişim: 4 Ağustos 2014.

3 Ekim 2014/0 Yorumlar/tarafından Abidin Tatlı

Haberler

Zeytinyağında kalpazanlık yeniden hortladı!

Stokları dibe vuran, litre fiyatı 10 liranın üstüne çıkan zeytin yağında fırsatçılara gün doğdu. Daha ucuz yağlar zeytin yağına karıştırılarak piyasaya sürülürken, hem üretici hem tüketici mağdur oldu. İçinde bir damla zeytinyağı olmayan kanola yağının ‘sızma yağ’ diye satıldığını belirten Zeytindostu Derneği Yönetim Kuru Başkanı Abidin Tatlı, tüketiciyi yolda, sokakta satılan yağları almamaları yönünde uyardı.

Kararlı mücadele ile uzun zamandır ortadan kalkan zeytin yağında tağşiş (zeytin yağına daha ucuz yağ karıştırma) yeniden hortladı. Zeytinyağı stoklarının 20-30 bin ton seviyesine düşmesi ve fiyatın 10 liranın üzerine çıkmasını değerlendiren fırsatçılar, daha ucuz olan kanola yağını zeytinyağı ile karıştırarak piyasaya sürmeye başladı. Zeytinyağı sektörü, karışım yağın yeniden gündeme gelmesi nedeniyle endişeli. Tüketicinin yanı sıra elinde zeytinyağı kalan üretici de mağdur.
Zeytindostu Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Abidin Tatlı, son günlerde zeytinyağının başka yağlarla karıştırılmasıyla ilgili çok sayıda duyum aldıklarını belirterek, üreticinin ve tüketicinin dikkatli olmasını istedi.

ÜRETİCİ MAĞDUR
Güneydoğu Anadolu’dan ve Ege’den zeytinyağının diğer yağlarla karıştırıldığı bilgilerini aldıklarını dile getiren Tatlı, özellikle Milas yağları ile ilgili çok sayıda dedikodunun gündeme geldiğini, bu nedenle yöre üreticisinin mağdur olduğunu belirtti. Tatlı, “Kanola yağı 5-7 lira arasında, zeytinyağı 10 liranın üzerinde. Bu nedenle kanolayı zeytin yağına karıştırıyorlar. Doğrudan kanola yağını bile zeytinyağı diye satıyorlar. İçinde bir damla zeytinyağı olmadan kanola yağını sızma yağ diye satıyorlar. Bakınca zaten belli olmuyor. Art niyetli, fazla para kazanmak isteyen insanların yaptığı bir uygulama bu. Yağ az diye, kalmadı diye piyasadan bir miktar para toplamaya çalışıyorlar” dedi.

‘YOL KENARINDAN ALMAYIN’
Tüketicilere yolda, sokakta satılan zeytin yağını almama tavsiyesinde bulunan Tatlı, “Ege’de yaşayıp da zeytinyağının aromasını bilmeyen yok.
Tüketici yağ alırken dikkatli olmalı.
Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınından izni alınmış, etiketli ve ambalajlı yağ tüketilmeli.
Zeytinyağı bir meyve suyu.
Işığa, güneşe maruz kalmış zeytinyağları satın alınmamalı.
Yol kenarında, şeffaf şişe içinde satılan, markasız hiçbir ürün alınmamalı.
Işığa, güneşe, sıcağa dayanıklı değildir.
Marketin önünde bekleyen 5 litrelik tenekelerdeki yağlarda da bozulma riski var” diye konuştu.
Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’nın kurallara uymayan firmaları ve ürünlerini ifşa ettiğini hatırlatan Tatlı, bu uygulama nedeniyle markalı, raflarda ürün satan firmaların tüketiciye karşı sorumlu olduğunu belirterek, “Tüketici markalı üründen korkmasın” dedi.

‘FİYATLAR ÇOK DÜŞMEZ’
Zeytinyağı fiyatlarının yüksek seyretmeye devam edeceğini ifade eden Tatlı, “Daha sezona 1.5-2 ay var. Stoklarla devam edeceğiz. Stoklar çok azalıyor. Bu yıl dünya piyasasında da üretim sınırlı. En büyük üreticiler İspanya ve İtalya’da rekolte az. Bizde yüzde 30-40 artış bekleniyor. Fiyatlar bir miktar geriye gelecek. Ancak sofralık zeytin piyasası oturdu, ihracatımız belli seviyede gidiyor. Bu sezon durma noktasına gelen ihracat yeni sezonda bir miktar artacak. Bu nedenle litre fiyatının 7 liranın altına düşmesi beklenmiyor” şeklinde konuştu.

http://www.egedesonsoz.com/haber/Zeytinyaginda-kalpazanlik-yeniden-hortladi/878404

24 Eylül 2014/0 Yorumlar/tarafından Abidin Tatlı

Haberler

Soma’da bu kezde zeytinlerimize kıydılar

Gece operasyonuna milletvekili baskını
MANİSA’nın Soma İlçesi’ne yapılacak üçüncü termik santral için Kolin Şirketler Grubu’nun, acele kamulaştırma sürecinde olan zeytinliklerde gece yarısı ağaç kesim çalışmalarına başlaması tepkilere neden oldu. Köylüler, iş makinalarının çalışmasını engelleyerek, zeytinlikte nöbete başladı, dayanışma ve direniş çağrısı yaptı. CHP Manisa Milletvekili Özgür Özel de Soma’ya gelerek köylülerle dozerlerin önüne geçip, destek verdi.
Bakanlar Kurulu tarafından 10 Mayıs 2014 tarihinde alınan kararla, Soma’da binlerce metrekarelik alanda bulunan zeytinlik, Soma Kolin Termik Santrali’nin yapımı için acele kamulaştırıldı. Greenpeace’in Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’na yaptığı başvuru ile acele kamulaştırılan bu alanların zeytinlik olduğu ortaya çıkmış ve bunun hukuğa aykırı olduğu ileri sürülüp, kamuoyuyla paylaşıldı. Bunun üzerine, Soma’ya yapılacak bu üçüncü termik santralin kurulacağı Yırca Mahallesi ile bu santrale verilecek kömürün bulunduğu saha olan Deniş Mahallesi’nde oturanlar zeytinliklerin kamulaştırılmasına, geçen 1 Eylül’de düzenledikleri eylemle tepkilerini dile getirip, acele kamulaştırma sürecinin iptali için dava açtı.
Davaya rağmen Kolin Şirketler Grubu, zeytinliklerin çevresini, 5 gün önce tel örgü ile çevirdi. Zeytinliklerin bulunduğu Yırca Köyü sakinleri ve Greenpeace yetkilileri, Soma Kaymakamlığı ve Soma Belediyesi’ni durumdan haberdar edip, Kolin Şirketler Grubu’nun zeytinlik alanlara zarar vermesi olasılığına karşı gerekli önlemlerin alınmasını istedi.

GECE YARISI DOZERLER ZEYTİNLİKLERE GİRDİ
Dava sonuçlanmadan ve acele kamulaştırma süreci tamamlanmadan şirketin zeytinliklerin çevresine tel örgü çekmesinin hukuka aykırı olduğu savunulurken, dün gece yarısı Kolin Şirketler Grubu’nun iki iş makinası köye gelerek zeytinlik alanda kesim işlerine başladı. Köylüler bu duruma tepki gösterdi. Çevre örgütü Greenpeace’in avukatları da köye geldi. Davaya itiraz için 7 günlük sürenin dolmadığını bu nedenle kesim yapılamayacağı belirtildi. Ancak, buna rağmen iş makinelerinin çalışmakta ısrarcı olması üzerine gerginlik görüldü.

MİLLETVEKİLİ ÖZEL DE KÖLLÜLERLE DOZERLERİN ÖNÜNE GEÇTİ
Ağaç kesiminin yapıldığı zeytinlik alanda bahçeleri bulunan 20 kadar köylü, iş makinalarınin önüne geçip, çalışmalarına engel oldu. CHP Manisa Milletvekili Özgür Özel de ilçeye gelerek köylülerle birlikte iş makinalarının önüne geçip, çalışmasına izin vermedi. İki iş makinası ve işçiler, köy dışına çıkartılırken, jandarma olayların daha fazla büyümemesi için önlem aldı. Köylüler, dozerleri durdurmadan önce, makinaların 20 ağacı kestikleri belirlendi. Ağaçların kesildiği zeytinliğin önünde nöbete başlayan köylüler, dayanışma ve direniş çağrısında bulundu.
Yırca Mahallesi Muhtarı Mustafa Akın, “Dava süreci devam ederken iş makinalarının zeytinliklere girmesi yasalara aykırı. Ağaç katliamına asma izin vermeyeceğiz. Sonuna kadar davamızın arkasındayız” dedi.

Zeytinliklere geceyarısı kıyımına suç duyurusu
Greenpeace, Soma’da kömürlü termik santralin kurulması için acele kamulaştırma sürecinde olan zeytinliklere dün gece iş makineleriyle giren Kolin Şirketler Grubu hakkında suç duyurusunda bulundu. Hükümete yakınlığıyla bilinen firmanın dün 13 zeytin ağacını geceyarısı kesmesi üzerine köylülerin müdehalesiyle kıyımın sürmesinin önüne geçilmişti.
Greenpeace’den yapılan açıklamada, “Soma’da, Kolin Kömürlü Termik Santrali’nin yapımı için acele kamulaştırma süreci henüz tamamlanmadı ve acele kamulaştırma kararına karşı dava sürüyor. Şirket buna rağmen dün gece yarısı 00.00’da zeytinliklere hukuksuz bir biçimde girerek 13 zeytin ağacını kesti. Daha fazla ağacın kesilmesi Soma Yırca köylülerinin kepçelerin önüne geçmesiyle durduruldu” denildi.
Bu arada köylüler, alanda sabaha kadar nöbet tuttu. bugün, sökülen ağaçlardaki zeytinleri toplayan köylüler, “Sökülen bu 13 zeytin ağacı bizim çocuğumuz gibi, 20 yılda yetiştirdik, 1 dakikada söktüler. Zeytinimizi heba ettirmeyelim, olgunlaşmasa da toplayalım dedik” ifadelerini kullandı.

ZEYTİNLİKTE NÖBET
Soma’nın Yırca köyünde bugün itibariyle zeytinliklerin talan edilmesine karşı nöbet tutulmaya başlandı. Zeytinliklerin acele kamulaştırılmasının zaten hukuka aykırı olduğunu söyleyen Greenpeace Avukatı Deniz Bayram, “Kamulaştırma sürecine karşı yasal itiraz süresi devam ediyor olmasının yanı sıra hukuki süreç başlatıldı. Bu süreç devam ederken şirketin gece yarısı baskınıyla 20 yıllık ağaçları katletmesi kabul edilemez. Bu yüzden şirket hakkında suç duyurusunda bulunuyoruz. Yırcalılar, zeytinliklerinin yerine termik santral kurulmasını istemiyor ve buradaki ağaçları korumaya da kararlılar. Biz de, buradaki zeytinliklerin koruma altında olduğundan emin olana kadar köylülerin yanında olacağız ve hukuk mücadelesine de devam edeceğiz” dedi.
Eylül ayı başında Greenpeace, yerel halkla birlikte, zeytinliklerin acele kamulaştırılmasının hukuka aykırı olması nedeniyle dava açmıştı. Dava henüz sonuçlanmadı.

KAMULAŞTIRMA HUKUKA AYKIRI
Greenpeace’in açıklamasında, “Hukuka aykırı olarak alınan acele kamulaştırma kararının yürütmesinin durdurularak, kararın aynı acelecilikle iptal edilmesi gerekmektedir.” denilerek, gerekçeleri şöyle sıralandı:
– Anayasa’nın 45. Maddesi uyarınca; “Devlet tarım arazileri ile çayır ve meraların amaç dışı kullanılmasını ve tahribini önlemek, tarım ve hayvancılıkla uğraşanların işletme araç ve gereçlerinin ve diğer girdilerinin sağlanmasını kolaylaştırır.”
– 3573 Sayılı Zeytinciliğin Islahı, Yabanilerin Aşılattırılması Hakkında Kanun’un 17. Maddesi uyarınca;
“Devlet, zeytinciliğin ıslahı, yeni zeytin dikim alanlarının tespiti zeytin dikim ve yetiştirilmesinin teşviki ile verimin arttırılması, hastalık ve zararlılarla mücadele ile ürün elde etmekte masrafları azaltıcı araç ve gereçlerin imal ve ithalinde gerekli kolaylıkları sağlar.”
– 3573 Sayılı Zeytincilik Islahı, Yabanilerin Aşılattırılması Hakkında Kanun’un 20. Maddesi uyarınca;
“Zeytinlik sahaları içinde ve bu sahalara en az 3 kilometre mesafede zeytinyağı fabrikası hariç zeytinliklerin vegatatif ve generatif gelişmesine mani olacak kimyevi atık bırakan, toz ve Dumançıkarak tesis yapılamaz ve işletilemez. Bu alanlarda yapılacak zeytinyağı fabrikaları ile küçük ölçekli tarımsal sanayi işletmeleri yapımı ve işletilmesi Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın iznine bağlıdır.
Zeytincilik sahaları daraltılamaz. (…) Bu halde dahi kesin zaruret görünmeyen zeytin ağacı kesilemez ve sökülemez.”
– 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu’na göre, acele kamulaştırma ancak yurt savunması, olağanüstü haller söz konusu olduğunda gerçekleştirilebilir. Kömüre dayalı termik santraller ne yurt savunması ile ilgilidir ne de olağanüstü haller söz konusudur. Mevcut olan tek yaklaşım, 3. kişi lehine tesis edilen bir işlemdir.

AK Parti Manisa Milletvekili Dr. Muzaffer Yurttaş açıklama yaptı.
AK Parti Manisa Milletvekili Dr. Muzaffer Yurttaş hükümete yakınlığıyla bilinen Kolin AŞ’nin geçtiğimiz hafta zeytinlikleri boldozerle girmesiyle birlikte kamuoyunda artan tepkiler üzerine açıklama yaptı.
Son günlerde bazı muhalefet partisi temsilcilerinin yaptığı açıklamalarla AK Parti’yi zeytinlikler talan eden bir parti gibi ve zeytincinin karşısında gösterme gayretleri savunan AK Partili Yurttaş, AK Parti döneminde ülkedeki zeytin ağacı sayısının desteklemeler sayesinde 90 milyondan 165 milyona çıktığını belirtti.

“BİZİ ZEYTİN DÜŞMANI OLARAK GÖSTERİYORLAR”
AK Parti Manisa Milletvekili Dr. Muzaffer Yurttaş “İktidarımız döneminde verilen destekler sayesinde 90 milyon zeytin ağacı sayısı 165 milyona ulaştı. Zeytinyağına litre başına 60 kuruş destekleme primi veriyoruz. Paketlenerek ihraç edilen zeytin için ton başına 250 lira ödeme yapıyoruz. Tüm bunlara rağmen AK Parti’yi zeytin düşmanı olarak göstermek gerçekleri inkar etmektir” diye konuştu.

BOZUK ZEYTİNLİK ALAN!
Yurttaş firmanın çalışma yürüttüğü alanın bozuk zeytinliklerden oluştuğuna da işaret ederek şunları söyledi;
“Soma ilçemizde kurulması planlanan termik santral alanındaki bozuk zeytinlik alanda isyan çıkarma gayreti içinde olan muhalefet temsilcileri de iyi bilmektedir ki AK Parti sayesinde ülkemiz zeytin cennetine dönüşmüştür”

Kaynaklar
http://www.hurriyet.com.tr/ege/27228240.asp
http://www.zeytinagacidergisi.com/zeytinliklere-geceyarisi-kiyimina-suc-duyurusu/
http://www.zeytinagacidergisi.com/ak-partili-vekil-bozuk-zeytinlikte-calisiyorlar-34

24 Eylül 2014/0 Yorumlar/tarafından Abidin Tatlı

Haberler

Zeytin Sineği mücadelesinde uçakla ilaçlama riskli

ZEYTİN SİNEĞİ MÜCADELESİNDE UÇAKLA İLAÇLAMA ÇÖZÜM DEĞİL
“UÇAKLA İLAÇLAMAYLA KAŞ YAPAYIM DERKEN GÖZ ÇIKARILIYOR”
ZEYTİN SİNEĞİ MÜCADELESİNDE ORGANİK İLAÇLAMA ŞART
UÇAKLA İLAÇLAMA ORGANİK ZEYTİN TARIMINI TEHDİT EDİYOR

Zeytindostu Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Abidin Tatlı son haftalarda kamuoyunda tartışmaya neden olan uçakla zeytin sineği ilaçlamasının, kaş yapayım derken göz çıkarmak olduğunu söyledi. Tatlı benzer tartışmanın Avrupa’da da yaşandığını vurgulayarak, organik zeytin üretimi açısından uçakla ilaçlamanın tehlikesine dikkat çekti.
Zeytinde hasat sezonunun gelmesiyle birlikte her yıl yaşanan, ‘uçakla zeytin sineği ilaçlaması yapılsın mı, yapılmasın mı’ tartışması bu yıl da alevlendi. Özellikle Kuzey Ege’de bazı belediyelerin uçakla ilaçlamaya gitmesi başta çevreciler, organik üreticileri ve turistler olmak üzere kamuoyunun tepkisini çekti. Zeytin sineğinin ürünlerine büyük ölçüde zarar verdiğini vurgulayan bazı zeytin üreticileri ise uçakla ilaçlamanın gerekliliği üzerinde durunca tartışma büyüdü.
Konu ile ilgili bir açıklama yapan Zeytindostu Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Abidin Tatlı, uçakla ilaçlamanın asla kesin çözüm olmadığının altını çizerek, bunun kaş yapayım derken göz çıkarmak olduğunu söyledi.
Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının 2012 yılında ekosisteme zararlı olduğu ve su kaynaklarını kirlettiği gerekçesiyle uçakla ilaçlamayı istisnalar dışında yasakladığını hatırlatan Tatlı, ancak zararlı popülasyonunun yüksek seyretmesi nedeniyle bu yıl ilaçlamaya yeniden izin çıktığını belirtti.

ORGANİK İLAÇLAMA YA DA KISIRLAŞTIRMA TERCİH EDİLMELİ
Uçakla ilaçlamaya gidilen bazı bölgelerde organik üretim ve turizm faaliyetlerinin bulunduğunu dile getiren Abidin Tatlı, uygulamanın riskli olduğunu vurguladı. Zeytin sineğiyle mücadelede organik ilaçlamanın sorunu çözeceğini savunan Tatlı şunları söyledi;
“Biliyoruz ki zeytin sineği ile mücadelede toplu mücadele önemlidir. Zeytin sineğinin erkeklerinin kısırlaştırılması (eradikasyonu) ve zeytin sineği ile mücadelede zehir içermeyen ve zeytin sineğini besin kokusu salgılayarak cezbeden ve öldüren tuzaklar geliştirilmiştir. Amonyum bileşiklerinden oluşan bu cezp edici madde sayesinde tuzaklar 3 ay süreyle zeytin sineklerini kendisine çekmekte ve öldürmektedir. Gelecek yıl öncesinde ya organik toplu uçakla ilaçlamaya geçilmesi ya da zeytin sineği kısırlaştırma projesinin devreye sokulması için mücadele başlatmamız gerekmektedir.’’

AVRUPALI ZEYTİNCİDE DE AYNI DERT
Ülkemizde her yıl yaşanan ve çevrecilerle bazı uygulayıcı mercileri karşı karşıya getiren tartışmaların benzerinin Avrupa’da da yaşandığını vurgulayan Tatlı, Avrupalı zeytin üreticisi ülkelerdeki durumu şöyle aktardı;
“Dünyada; zeytin üreticisi ülkelerden İspanya istisnalarla izin vermekte, Fransa pestisitlerin havadan ilaçlama yasakladı. Buna göre özellikle İspanya ve Yunanistan’da uygulama devam etmektedir. Ancak AB üyesi bazı ülkelerde bu uygulamanın devam ettiği belirtilmektedir. Monokültür zeytincilik yapan İspanyanın Endülüs bölgesindeki organik zeytinciler de buna karşı çıkmaktadırlar. AB Organik grubu da hem organik üretim için teşviklerin olduğunu hem de uçakla mücadeleye izin verildiğini vurgulamaktadır. Organik üretim yapanların sofralık zeytin veya zeytinyağında kalıntı sorunu ortaya çıkması durumunda yeniden organik üretime geçebilmesi için 3 yıla ihtiyacı olduğunun da unutulmaması gerekir.”

ÜLKEMİZDE
Zeytin, ülkemiz ekonomisinde önemli bir yere sahip olup, birçok ailenin geçim kaynağını oluşturmaktadır. Ülkemizde yaklaşık olarak 8.260.000 dekar alanda zeytin üretimi yapılmaktadır. Zeytinin ana zararlısı zeytin sineği (Bacterocera olea) olup, mücadele yapılmadığı zaman önemli ölçüde verim ve kalite düşüklüğü ile ekonomik kayıplara neden olmaktadır.
İsterseniz bu zaralı kakında hafızalarımızı yoklayalım ve yaşayışı, zarar şekli ve mücadelesi hakkında teknik talimatlardaki bilgileri bir yoklayalım.

Zeytin Sineği (Bactrocera oleae Gmelin) (Diptera:Tephritidae)

Resim 1 Zeytin sineği ergini

Yaşayışı
Zeytin sineği kışı toprağın 2-5 cm derinliğinde pupa olarak veya zeytinlik ve fundalıklarda ergin olarak geçirir.
Kışlayan erginler bu süreyi kabuklu bit ve yaprak bitlerinin salgıladıkları bal gibi şekerli maddeler, meyve özleri, çiçek nektarları ile karaağaç, çınar ve zeytin ağaçlarının salgıladıkları akıntılar ile beslenerek geçirir. Erginler toprak sıcaklığı 10°C’ye ulaştığında genel olarak da haziran ayından itibaren, bazen de nisan ayı başında topraktan çıkmağa başlar.
Yumurta koyma olgunluğuna gelmek için civardaki tatlı maddelerle beslenir. Dişiler çiftleşir ve zeytin meyvelerine yumurta bırakır. Meyvelere yumurta bırakmak için en uygun dönem olan 20 Haziran’dan sonra meyvelerde ilk yumurta görülür.
Yumurta iri, parlak ve yağlanmaya başlayan meyvesinin 0.5-1 mm derinliğine ve dişinin yumurta koyma borusu ile açmış olduğu V şeklindeki yarığa bırakılır. Bir dişi ergin her zeytin meyvesine bir yumurta bırakır. Ergin dişi, 200–250 yumurta bırakabilmektedir. Yoğunluğun yüksek olduğu yer ve yıllarda, bir zeytin meyvesine farklı dişiler tarafından 7–9 adet yumurta bırakılabilmektedir. Meyvede yumurta bırakılan yer, bir gün sonra koyu kahverengine dönüşür ve bu görünüme “vuruk” denir. Meyve içerisine bırakılan yumurtanın açılma süresi yazın 18 °C’de 2 gündür. Bu süre sonbaharda 6-10 güne kadar uzamaktadır.
Yumurtadan çıkan larva meyve etinde galeriler açarak beslenir. Larva süresi 15 gün olan zararlı 3 larva dönemi geçirerek olgun hale geçer. Olgun larva, pupa olmadan önce meyve içerisinde bir oda hazırlar ve meyve zarını kemirip incelterek kendisine bir çıkış deliği açar. Daha sonra 2-3 mm geri çekilerek pupa olur.
Pupa dönemi mevsim başında meyve içerisinde, dönem sonunda ise toprakta veya ağaç üzerinde oluşur. Pupa süresi, iklime bağlı olarak, 4-12 günden, bir kaç aya kadar devam edebilir.
Son nesil larvalar toprakta pupa olur.
Ege ve Akdeniz bölgesinde 4-5, Marmara ve Karadeniz bölgesinde 3-4, Güney Anadolu bölgesinde 2-5 döl vermektedir.
Bir neslin gelişme süresi 30-40 gün kadardır.

Resim 2 Zeytin sineği larvasının meyve etinde açtığı galeri

Zarar Şekli
Zeytinin ana zararlısı olan bir böcektir.
Ülkemizdeki hemen hemen zeytin yetiştirilen bütün alanlarda bulunur.
Larva döneminde zararlı olur ve meyve etinde zarar yapar.
Larva gelişme süresince çekirdek etrafında galeriler açarak beslenir.
Meyvelerin çürüyerek dökülmesine neden olur.
Özellikle sofralık zeytinlerde meydana getirdiği zarar daha büyük önem taşır.
Bu meyvelerde zeytinyağı miktarı azalır, kısmen de yağ asitliği yükselir.
Mücadele yapılmayan ve yoğunluğun düşük olduğu yıllarda %15–30, epidemi yıllarında yani yoğun popülasyonlarda ise % 60’e kadar ulaşan zarar meydana gelir.
Yılda % 30 kadar ürün kaybına sebep olduğu tahmin edilmektedir.
Akdeniz ülkelerinden Arjantin’e kadar yayılmış durumdadır.
Ege, Marmara, Güney Anadolu ve Doğu Karadeniz bölgesinde yaygındır.

Resim 3 Larvanın meyvedeki zararı

Mücadelesi
1. Kültürel Önlemler
Pupaların yok edilmesi için kış aylarında toprak sürülmelidir.>
Zarar görmüş kurtlu zeytinler 3-4 günde bir toplanır ve bahçeden uzaklaştırılmalıdır
Sonbahardaki yoğun zararı önlemek için erken hasat yapılmalıdır.
2.Biyoteknik Mücadele
Kitlesel tuzaklama metodu kullanılarak başarılı bir mücadele yapılabilir.
Zararlıya karşı Ülkemizde ruhsat alan ticari kitlesel tuzak bulunmaktadır.
Bu amaç için Bakanlık’ça ruhsatlandırılmış tuzak tipi kullanılmalıdır.
Deltamethrin+Amonyum ve Bikarbonat+Feromon kapsül içeren tuzaklar orta büyüklükteki ve yeknesak bahçelerde 1 tuzak/2 ağaç, diğerlerinde ise 1 tuzak/1 ağaç gelecek şekilde asılır.
Kitlesel tuzaklama, ilaçlamalar ile kombine edilerek ilaçlama sayısı azaltılır.
Yoğunluğun yüksek olmadığı bahçelerde kitlesel tuzaklama metodu kullanılarak en az 5 ha’lık bir alanda zeytin sineği ile başarılı şekilde mücadele etmek mümkündür.
3. Kimyasal Mücadele
Ergin çıkış zamanı iklim, toprak ve çeşit gibi etkenlere bağlı olarak değişir.
Bölge farklılıkları dikkate alınarak sürvey yönetiminde belirtildiği şekilde ve meyvelerin yumurta koyma olgunluğuna geldiği dönemde vuruk sayımları yapılır ve yeterli vuruk saptandığında ilaçlamaya geçilir.
İlaçlama, zehirli yem kısmi ilaçlama veya kaplama ilaçlama olmak üzere iki şekilde yapılarak zararlının yoğunluğuna bağlı olarak bunlardan biri tercih edilir.
Kurak ve yağışsız dönemlerde ilaçlama aralığı, ergin ve vuruk sayımlarına dayanılarak uzatılabilir.
Ergin populasyonunda artış görüldüğünde, içersinde % 2 oranında diamonyum fosfat mahlulü bulunan Mc. Phail tipi tuzaklar kullanılır.
Ancak eylül ayı ortalarından itibaren Mc. Phail tuzaklarının yanı sıra, sarı yapışkan vertikal tuzakların da kullanılması gereklidir.
Yapılan sayımlar sonucu, salamuralık çeşitlerde %1 vuruk, yağlık çeşitlerde ise %4-6 vuruk saptandığında ilaçlama yapılmalıdır.
Kaplama ilaçlamada meyve içerisindeki larvanın öldürülmesi amacıyla, ağaçların her tarafı içten dışa ve dıştan içe olmak üzere iyice ilaçlanmalıdır.
Bu ilaçlamada özellikle meyvelerin ıslatılmasına dikkat edilmelidir.
Kaplama ilaçlamada yüksek basınçlı motorlu pülverizatörler en uygun ilaçlama aleti olup, sıfır numaralı meme kullanılır.
Zehirli yem kısmi ilaçlamada erginler belirli bir noktaya çekilerek öldürülür.
Bu tür ilaçlamalarda % 1-2 vuruk olduğunda mücadeleye karar verilir.
Bunun için “ilaç+cezbedici” karışımı, ağaçların güneydoğu yönlerindeki 1m²’lik alana, 150-200 ml zehirli yem karışımı düşecek şekilde atılır.
Zehirli yem kısmi ilaçlama için düşük basınçlı ve içinde karıştırıcı bulunan sırt pülverizatörleri kullanılmalı, 2-3 numaralı meme ile mahlulün iri damlalar halinde yaprak ve meyvelerde tutunması sağlanmalıdır.
Bu yöntem dış bulaşmaların olmayacağı bahçelerde daha etkili olmaktadır.
İlaçlama 10 günde bir tekrarlanır ve hasada 20 gün kalıncaya kadar devam eder.

Zeytin sineği hakkında bu bilgileri edindikten sonra isterseniz bakanlığımızın almış olduğu çalışmalara göz atalım.
Bakanlığımız, insan ve çevre sağlığı açısından riskler oluşturabileceği, zirai mücadele açısından da etkinliğin düşük olabileceği gibi sebeplerle zeytin sineği hariç havadan kimyasal ilaç ve gübreleme uygulamalarını 26.05.2006 tarihinde yasaklamıştır. Bu çerçevede havadan yapılan yaklaşık olarak 18 milyon dekar alanda yapılan ilaçlamalar yerden yer aletleri yapılmaktadır.
Biyolojik mücadele yapan çiftçiler desteklenmektedir.
Bakanlık olarak biyolojik mücadeleyi destekleme kapsamında parazitoit üretilerek araziye salım yapılmaktadır.
Çevre ve doğaya tehlikeli olan 180 aktif madde yasaklanmıştır.
2012 ve 2013 yıllarında aynı gerekçeler ile zeytin sineğinde de havadan ilaçlamanın yasaklanmasına yönelik çalışmalar yapılmış ve bu kapsamda;
– Zeytin sineği mücadelesi amacıyla tuzak kullanan çiftçiler devlet desteklemelerine dahil edilmiş ve miktarı dekara 20 TL dir.
– Bakanlığımız İl ve ilçe teşkilatları aracılığı ile gerekli tedbirler alınmış, ilçe bazında teknik ekipler oluşturularak; özellikle Balıkesir, Çanakkale gibi zeytin plantasyonlarının yoğun olduğu yerlerde zararlı yıl boyu takip edilerek çıkış zamanı, popülasyon yoğunluğu ve ekonomik zarar eşiği (EZE) seviyesi ile ilaçlanması gereken yerler ve ilaçlama yapılması gereken tarihler belirlenerek çiftçilere duyurulmuştur.
– Ayrıca eğitim ve bilgilendirme çalışmaları yapılmıştır. Bu eğitimlerde zararlının baskı altında tutulabilmesi için kültürel tedbirlerin alınması, tuzakların kullanımını teşvik etmek amacıyla tuzak kullanan üreticilere Bakanlığımızca destekleme verildiği, ilaçlama makinelerinin ayarı ve doğru kullanımı konuları anlatılmıştır.
2013 yılı kış ve bahar ayları mevsim normallerine göre zararlının lehine ılıman geçmiş ve sıcaklığa paralel olarak zararlının yaşam döngüsü hızlanmış popülasyonunda kırılma olmamıştır. Normal şartlarda Ağustos sonu- Eylül başında zararlı hale gelebilen zeytin sineği 16 Temmuzda ekonomik zarar eşiğine (EZE) ulaşmış ve çiftçilerimize yer aletleri ile 1. ilaçlama duyurusu yapılmıştır. Teknik ekiplerin tüm bölgedeki takipleri devam etmiş ve 24 Temmuzda 2. ilaçlama duyurusu yapılmıştır.

Ancak bütün bunlara rağmen:
Çiftçilerimiz tuzak asılması konusunda yetersiz kalmaları,
Çiftçilerin yer aletleri ile ilaçlamada isteksiz ve yetersiz olması, ilaçlama oranı Güney Marmara bölgesinde %20, körfez bölgesinde %10’lar seviyesinde kalması,
Zararlının iklim faktörlerine paralel davranış değişiklikleri, popülasyonda artış olmasına ve EZE’ne ulaştığı görülmüştür.
Konu paydaşları ile bir toplantı yapılıp durum değerlendirilmiş ve yukarıda saydığımız hususlardan dolayı zeytin sineği zararının kabul edilemez seviyelere çıkabileceği buna tedbir olarak kısa sürede müdahale edilmesi amacı ile ilaçlama yapılması gereken lokal alanlarda havadan ilaçlama kararı alınmıştır.
2014 yılında ise zeytin sineği ile uçakla mücadele yapılması konusunda yapılan başvurular teknik olarak değerlendirilmiş, Bölge Enstitüsünün bu konudaki teknik görüşü alınmış ve Bakanlığımızca 2014 yılında zararlı popülasyonunun yüksek seyretmesi durumunda uçakla mücadele yapılmasına izin verilmiştir.

Neden havadan ilaçlama;
Mücadele yapılması gereken tüm alanlarda yerden mücadele yapılamıyor. Mücadele yapma oranı bölgelere göre %10-20 civarında kalıyor.
Yerden yapılan ilaçlamalarda hatalı doz ve fazla miktarda ilaç kullanılıyor.
Zeytin sineği epidemik bir zararlı olduğundan kısa sürede (2-3 gün) ilaçlama yapılması gerekir fakat yerden ilaçlama ile bu mümkün değildir.
Uçakla ilaçlama devlet kontrolünde yapılıyor, popülasyonun uygun olmadığı yerlerde ilaçlama yapılmıyor. Doğaya daha az zararlı ilaç kullanılması planlanıyor. Mücadelede organik ilaçların kullanılmasına öncelikle veriliyor.

Öyle ise;
Cumhur der ki;
Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı 16 nisan 2012’de yapılan toplantı sonucu Uçakla İlaçlamayı “ekosisteme zararlı, su kaynaklarını kirletiyor.” diye yasaklıyor.
Ancak; Genle olarak zeytin sineği zararının kabul edilemez seviyelere çıkabileceği buna tedbir olarak kısa sürede müdahale edilmesi amacı ile ilaçlama yapılması gereken lokal alanlarda havadan ilaçlama kararı alınmıştır.
2014 yılında ise zeytin sineği ile uçakla mücadele yapılması konusunda zararlı popülasyonunun yüksek seyretmesi durumunda uçakla mücadele yapılmasına izin verilmiştir.

Biz de deriz ki;
Uçaklı mücadele kesin çözüm olarak göremeyiz. Kaş yaparım derken göz çıkarmamalıyız.
Biliyoruz ki zeytin sineği ile mücadelede toplu mücadele önemlidir. Zeytin sineğinin erkeklerinin kısırlaştırılması (eradikasyonu) ve Zeytin sineği ile mücadelede zehir içermeyen ve Zeytin sineğini besin kokusu salgılayarak cezbeden ve öldüren tuzaklar geliştirilmiştir.
Dünyada; Zeytin üretici ülkelerden
İspanya istisnalarla izin vermekte.
Fransa Pestisitlerin havadan ilaçlama yasakladı.
Buna göre özellikle İspanya ve Yunanistan’da uygulama devam etmektedir.
Ancak AB üyesi bazı ülkelerde bu uygulamanın devam ettiği belirtilmektedir.
Monokültür zeytincilik yapan İspanyanın Endülüs bölgesindeki organik zeytinciler de buna karşı çıkmaktadırlar. AB Organik grubu da hem organik üretim için teşviklerin olduğunu hem de uçakla mücadeleye izin verildiğini vurgulamaktadır.
Organik üretim yapanların sofralık zeytin veya zeytinyağında kalıntı sorunu ortaya çıkması durumunda yeniden organik üretime geçebilmesi için 3 yıla ihtiyacı olduğunun da unutulmaması gerekir.

İsterseniz Size yaşanmış bir hikayeyi aktaralım;
27 temmuz 2004 de bir uçak Granada yakınlarındaki orgiva bölgesinde bulunan zeytinlikleri ilaçlarken bu bölgede bulunan organik tarım bölgesinde Mr. H. isimli bir çiftçinin zeytin ağaçları ile koruduğu sebzelerin arasında satmak için domates toplarken ilaçlama altında kaldı(1). İnsektisit Bay H. i ıslattığı gibi aynı zamanda topraklarını kirletmiş ve evinin yakınanlarına kadar püskürtülmüştür. Kullanılan insertisin, organophosphate dimethoate, Dünya sağlık örgütü(WHO) tarafından 2. sınıf kısmen tehlikeli olarak sınıflandırılmıştır. Dimethoate Amerika çevre koruma örgütü tarafından muhtemel kanserojen olarak sınıflandırılmış ayrıca İngiltere ve Alman çevre kuruluşları taraınfan iç salgı bezi bozucu olabileceği düşünülmüştür(2). Ayrıca bu ürün muhtemel yeraltı suyu kirleticisi ve üreme zehirliliği(reproduktif toksisite) gibi etkileri bulunması ihtimalleri de bulunmakta(3). Bay H. zehirlenme semptomları,cilt tahrişi ve nefes almada güçlük yaşadığından dolayı en hızlı şekilde Orgiva sağlık merkezi aciline kaldırıldı, 3 ay sonra, bay H. böbrek ağrısından genel olarak kötü sağlık durumdan ve bunların yanında psikolojik etkilerinden dolayı tedavi görmeye başladı.

Peki hayvanların yediği otlar, iştiği sular,
Tarım arazilerinde kullandığımız sular ve tarımsal sulamalardan kullandığımız sular ve bizim kullandığımız tarımsal ürünler. Bu kısır döngü, çerisindeki pestisit kalıntıları ve şimdilerde bakıldığında her 1000 kadından birisi Türkiye’de kanser tanısıyla hastane kapılarında(4) ve aile ocaklarına ateş düşüyor.

Hal böyle iken
Yol ayrımı;
Hem ilaçlı mücadele kontrollü olarak sistemi oturtana kadar mecburuz!
Hem de yan etkileri çok net bir biçimde ortada
Devlet_i Ali’ye düşen ise
Siyaset yerine daha çok çalışmak, daha çok dinlemek, daha çok dar sahada kısa paslaşma yaparak sonuca gitmek.
Sırça köşklerden bunlar olmuyor. Üreticiyi dinlemek, üretici ile yaşamak ve üretici ile ülke menfaatinde birleşmek gerekiyor.
Çabalarımız bu yönde olmalı ve çevreci uygulamalara sahip bir ülke zeytinciliği yapıyor olunması ile hem gelecek nesillere sorumluluğumuzu yerine getirmeli hem de bu uygulamayı yapan örnek ülkelerden olarak tüm dünyada bu alanda adımızdan söz ettirmeliyiz.
Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı uçakla ilaçlamalara 2012 yılında yasaklama getirmiştir. Engebeli arazilerde zeytin sineği ile mücadelede yer aletleriyle kimyasal ilaçların kullanımında uygulamada ve işgücünde büyük zorluklar ortaya çıkmaktadır.
Zeytin sineği ile mücadelede zehir içermeyen ve Zeytin sineğini besin kokusu salgılayarak cezbeden ve öldüren tuzaklar geliştirilmiştir. Amonyum bileşiklerinden oluşan bu cezp edici madde sayesinde tuzaklar 3 ay süreyle Zeytin sineklerini kendisine çekmekte ve öldürmektedir.
Sayın Tan’ın söylediği gibi ’’Zeytin sineğinin erkeklerinin kısırlaştırılması (eradikasyonu) geçtiğimiz yıllarda İsrail ve Hırvatistan’da uygulandı ve başarıya ulaştı. Bu uygulama önümüzdeki yıl bir aksilik olmazsa benim de içinde bulunduğum bir ekip tarafından Kıbrıs Adasının Güney ve Kuzey toplumlarını ilk kez kutsal zeytin ağacının etki alanında bir araya getirebilecek yegane proje olarak hayata geçecek.
Gelecek yıl öncesinde ya organik toplu uçakla ilaçlamaya geçilmesi ya da zeytin sineği kısırlaştırma projesinin devreye sokulması için mücadele başlatmamız gerekmektedir.’’
Sonuç olarak
Bizler ve Çevrebilimcileri (ekolojistler) uçakla ilaçlamanın yasaklanmasının yüksek kalitede ve kimyasal kalıntısı bulunmayan zeytinyağı üretebilmek, çevreye saygı duyup tarımsal ekosistemin, doğal kaynakların ve uzun süreçte zeytinci bölgelerin kırsal kesimindeki sosyoekonomik sermayenin sürdürülmesi için zorunlu olduğuna inanmaktayız.
Şu andaki durumda az tarımsal getiri ve hasadın yüksek maliyeti geleneksel zeytin üretimini artık kârsız kılıyor. Eğer peyzaj, vahşi yaşam ve bu dağ ekosisteminin kültürel değerleri yok olmayacaksa, şu anda kullanılan üretim sistemi daha yüksek kalitede ürün üretecek şekilde değiştirilmelidir.
Organik zeytin üretimi en uygun stratejiyi sağlanmalıdır. Ülkemizdeki zeytin koruluklarının % 60’inden fazlasındaki ilaçlama sistemi kamu tarafından desteklenen çevre dostu ve organik standartlara uygun mücadele ilaçlarına çevrilmelidir.
Çevrebilimciler avrupanın en köklü zeytin yetiştirme alanındaki üretimi garanti altına almaları için toplum yöneticileri ile sürekli olarak görüşmeler yapmaktadır. Bu nedenle çok daha itiyatlı ve duyarlı olma zorunluluğumuz vardır.