Organik Zeytin Yetiştiriciliği

          ORGANİK TARIM NEDİR

Organik tarım, ekolojik sistemde hatalı uygulamalar sonucu kaybolan doğal dengeyi yeniden kurmaya yönelik, insana ve çevreye dost bir üretim şeklidir.

Sentetik kimyasal tarım ilaçları, hormonlar ve mineral gübrelerin kullanımının yasaklandığı bu üretim şeklinde, organik ve yeşil gübreleme, toprağın muhafazası, bitkinin direncini artırma, doğal düşmanlardan faydalanma ve bunların kapalı bir sistemde oluşturulması önerilmektedir. Ayrıca, organik üretimde, ürün kalitesinin de yükseltilmesi amaçlanmakta ve ürünün elde edildiği tüm aşamalar kontrol altında tutulmaktadır.

Organik tarım 1900’lüyılların başında gelişmeye, 1930 yılından sonra yayılmaya başlamıştır. 1972 yılında Uluslararası Organik Tarım Hareketleri Federasyonu ( IFOAM )’un kurulmasıyla daha düzenli hale gelen organik tarım, dünyadaki tarım yapılan alanın % 1 ‘ini kaplamaktadır. Bu üretim şekli için Almanca ve Kuzey Avrupa dillerinde “Ekolojik Tarım”,Fransızca, İtalyanca ve İspanyolca’ da “Biyolojik Tarım”, İngilizce de “Organik Tarım “, Türkiye’de ise ” Ekolojik veya Organik Tarım ” eş anlamlı olarak kullanılmaktadır.

Bir ürünün organik olarak adlandırılabilmesi için; üretimde, zeytin gibi çok yıllık bitkilerde, 3 sene öncesinden; uluslararası akreditasyonu olan kontrol firmasının gözetiminde hiçbir kimyasal girdi ( kimyevi ilaç ve gübre gibi ) kullanılmaması; bahçe aşamasında, tüm üreticilerin en az üç kez kontrol edilmesi, zeytinin sıkma tesisi, salamura havuzu gibi ilk işleme tesislerinin kontrol firmasınca onaylanması ve bunların uygunluğu belirlendikten sonra bir sertifika ile belgelenmesi ile mümkündür. Herhangi bir tarımsal ürünün, üretiminde hiçbir kimyasal girdi kullanılmamış olsa da organik olarak pazara sunulması mümkün değildir. Organik ürünlerin direkt olarak onaylanmış ambalajın içinde üretici veya hazırlayan tarafından satılması, ürünlerin etiketlerinde ürünün üretildiği kuruluşun adının ve denetleyen organın kod numarasının yer alması gerekmektedir. Organik olarak satılmasına karşın etiketinde denetleyen organın logosu veya kod numarası bulunmayan ürünlerin sertifikası olup olmadığı mutlaka sorulmalıdır.

TARİŞ TARAFINDAN GERÇEKLEŞTİRİLEN ORGANİK ZEYTİN VE ZEYTİNYAĞI ÜRETİMİNDEKİ UYGULAMALAR

Ekolojik ürün yetiştiriciliği, yönetmeliğe uygun olarak, özel bir bölgede, eğitimli üreticilerle ve kontrol ve sertifikasyon kuruluşunun denetimi altında gerçekleştirilir.

Tariş tarafından projelendirilen organik zeytin ve zeytinyağı ürünleri sözleşmeli çiftçi uygulamasıyla üretimden tüketime kadar her aşamada kontrollü olarak yetiştirilmiş ve ECOCERT- TÜRKİYE tarafından sertifikalandırılmıştır. Ecocert; Fransa, Belçika, Almanya, İtalya, Lüksemburg, Portekiz, ispanya, Kanada, Çin, Kolombiya, Madagaskar, Fas, Tunus ve Türkiye’de temsilcilikleri olan akredite olmuş bir kontrol ve sertifikasyon kuruluşudur.

Tariş organik zeytin ve zeytinyağları pazara sunulmadan önce aşağıda belirtilen evrelerden geçmiştir. Başarılı bir organik zeytin yetiştiriciliği için AR-GE Müdürlüğü Ziraat Mühendislerince Ege Bölgesindeki tüm zeytin alanları etüt edilerek organik projesinin mümkün olduğu kadar geniş doğal çevreye sahip doğal biyoçeşitliliğin korunmasına imkân veren alanlarda yapılması sağlanmış, ayrıca, konvansiyonel tarımın etkisinden uzak, endüstriyel kirlilik üniteleri ile ağır vasıta trafiğine ait karayoluna yakın olmayan bahçeler olmasına dikkat edilmiştir. Bu şekilde değerlendirme sonucunda organik projesi Körfez’de Küçükkuyu Kooperatifi bölgesinde bir vadide Aydın yöresinde ise daha önce Tariş’in organik incir projesini başlattığı köylerde başlatılmıştır. Tüm organik zeytin üreticisine AR-GE Müdürlüğü Ziraat Mühendislerince organik zeytin yetiştiriciliği ve prensipleri konusunda eğitim verilmiş ve üreticinin bilinçlenmesi sağlanmıştır. Organik zeytin üretimi yapacak üreticilerle organik üretim sözleşmesi yapılmıştır. Organik üretici listesi ve bahçelere ait krokiler Ecocert’e bildirilmiştir. Organik zeytin üreticileri ile elde edeceği ve Tariş’e getireceği ürün miktarı ile ilgili görüşmeler yapılarak her üretici için doküman hazırlanmıştır. Organik zeytin yetiştiriciliği süresince AR-GE Müdürlüğü Ziraat Mühendislerince üreticilere tarımsal uygulamalar (gübreleme, budama, hastalık ve zararlılarla mücadele, hasat vs.) konusunda teknik danışmanlık yapılmış ve ekolojik tarımın izin vermediği uygulamaları yapılmaması için üretim kontrol altında tutulmuştur. Organik zeytin yetiştiriciliği süresince Ecocert’in 3 kez bahçe kontrolü ile üretici görüşmeleri yapması sağlanmıştır. Organik olarak üretilen zeytinlerin hasadı, işletmeye naklinde konvansiyonel olarak üretilmiş zeytinler ile karışmasının önlenmesi için gerekli organizasyon yapılmış ve organik zeytinlerin sıkılmasından sonra konvansiyonel zeytin sıkılmıştır. Organik zeytinlerin sıkılması sırasında Ecocert işletme ile ilgili kontrolünü yapmıştır. Organik olarak üretilmiş zeytin ve zeytinyağlarının ana işletmede salamura yapımı ve ambalajlanması sırasında Ecocert gerekli kontrolleri yapmıştır. Bu şekilde özenle hazırlanarak üretimin her aşaması ECOCERT kontrol ve sertifikasyon kuruluşunca onaylanan Tariş organik zeytin ve zeytinyağları özel ambalajlarda etiketinde sertifikasyon amblemi ve ECOCERT’in sertifika numarası ile piyasaya sunulmuştur.

                                               Meltem Çakır

BAZI ORGANİK ÜRÜNLERİN İLLER BAZINDA ÜRETİMİ

 

YOĞUN
ORTA YOĞUN
AZ YOĞUN
İLLER ÜRETİM(TON)
Aydın

5.557,00

İzmir

2.961,55

Çanakkale

1.394,06

Balıkesir

350,00

Şanlıurfa

280,00

Gaziantep

238,10

Manisa

107,50

Muğla

77,08

Bursa

20,00

Mersin

12,00

TOPLAM

10.997,29

 

                                                                                              Kaynak: TKB-TÜGEM