Bordo Bulamacı

BORDO BULAMACI hakkında daha detaylı bilgi almak için lütfen aşağıdaki linke dokunun

Bordo Bulamacı PDF

ZEYTİNE DAİR
’’hafızalarınızı tazelemeye ne dersiniz’’

BORDO BULAMACI

Abidin Tatlı
Researcher Writer
Degustation, Instructor And Degustator

BORDO BULAMACI

Giriş

Bordo bulamacı, patojenlere karşı esas toksik madde olan bakır iyonlarını içeren ve asit karakterli bakırın ph’sını nötürleştirerek, fitotoksik etkiyi gidermek amacıyla kireç katılarak kullanılan ve kolay hazırlanabilen koruyucu bir ilaçtır. Yani göztaşı (bakır sülfat % 98) ve kireç kullanarak hazırlanan bir karışımdır.
Bordo bulamacı çok sayıda fungal ve bakteriyel hastalığa karşı kullanılan bir tarım ilacıdır. Özellikle sonbaharda hasattan sonra ve ilkbaharda çiçek gözleri uyanmadan önce zeytin ağaçlarına bordo bulamacı uygulandığında, ertesi yıl olabilecek potansiyel hastalıklara karşı etkili ve ekonomik bir mücadele yapılmış olunur.
Sonbahar ve ilkbaharda bordo bulamacı kullanılmadan fungal ve bakteriyel hastalıklarla mücadelede tam başarıya ulaşmak mümkün değildir.
Bordo bulamacı kullanıma hazır halde bayilerinde bulunabileceği gibi, göztaşı (bakır sülfat) ve kireç ile hazırlanıp kullanılması da mümkündür. Ancak hazır bordo bulamacı kullanılması halinde kullanma dozunun önceden iyi bilinmesi gerekir. 

1.Bordo Bulamacı Hazırlama Tekniği
Bordo Bulamacı, Plastik Veya Ahşap Kaplar Tercih Edilerek Hazırlanmalıdır Asit Karakteri Nedeniyle Teneke Veya Madeni Kaplarda Hazırlanması İyi Sonuç Vermemektedir.

2.Bordo Bulamacının Hazırlanması
Bordo Bulamacının Dozu Kullanılacağı Zamana Göre Değişmektedir. Meyve Ağaçlarına Sonbahar Ve İlkbaharda Uygulanacak Koruma Amaçlı Genel Kullanım Dozları % 1 Ve % 2’liktir.

2.1. %1’lik Bordo Bulamacının  Hazırlanışı
100 Litre Bordo Bulamacı Hazırlamak İçin Gerekli Olan Madde Ve Malzemeler Şunlardır.
Öncelikle 50 Ve 100 Litrelik Olmak Üzere İki Ayrı Varile İhtiyaç Vardır. 50 Litrelik Varilde 1 Kg. Göztaşı Eritilir. Bakır Sülfat Suda Zor Çözündüğü İçin 24 Saat Önce Suya Bırakılmalıdır. Şayet Suda Hemen Çözünmesi İstenirse, Toz Haline Gelinceye Kadar Öğütülmesi Gerekmektedir. ½ Kg. Sönmemiş Kireç, Başka Bir Yerde Azar Azar Dökülen Ilık Suda Eritilerek Söndürülür. Daha Sonra 100 Litrelik Diğer Varile Süzülerek Aktarılır Ve Su İlâvesi İle 50 Litreye Tamamlanır. Daha Önce Hazırlanan 50 Litrelik Göztaşı Eriyiği İse 100 Litrelik Varilde Bulunan 50 Litre Kireçli Su Üzerine Yavaşça Dökülür Ve Devamlı Olarak Ağaç Sopa Yardımı İle Karıştırılmak Suretiyle Çivit Mavisi Renginde Bulamaç Elde Edilir. Böylece % 1’lik 100 Litre Bordo Bulamacı Hazırlanmış Olur.

Şekil 1. 100 Litrelik Bordo Bulamacı İçin, Göztaşı ve Kireç Eriyiklerinin Hazırlanması

Şekil 2. Bordo Bulamacının Hazırlanması

Bordo Bulamacının Hazırlanmasındaki Son Aşama İse, Hazırlanan Göztaşı Eriyiğinin Kireç Eriyiği Üzerine Dökülmesidir.  Şayet Kapta Eksiklik Görülürse Normal Su İlave Edilerek 100 Litreye Tamamlanır. Kireçli Su Kesinlikle Göztaşı Eriyiği Üzerine Dökülmemelidir.

2.2. Diğer Oranlarda Bordo Bulamacının  Hazırlanışı

%.1, %1.5, %2, %3, %4 Ve %5’lik 100 Litre Bordo Bulamacı Hazırlamak İçin Gerekli Madde Ve Malzemeler Aşağıda Verildiği Şekildedir.

%    1’lik Bordo Bulamacı İçinÞ         1,000 G. Göztaşı Ve 0,500 G. Sönmemiş Kireç
% 1.5’luk Bordo Bulamacı İçinÞ        1,500 G. Göztaşı Ve 0,750 G. Sönmemiş Kireç
%    2’lik Bordo Bulamacı İçinÞ         2,000 G. Göztaşı Ve 1,000 G. Sönmemiş Kireç
%    3’lük Bordo Bulamacı İçinÞ        3,000 G. Göztaşı Ve 1,500 G. Sönmemiş Kireç
%    4’lük Bordo Bulamacı İçinÞ        4,000 G. Göztaşı Ve 2,000 G. Sönmemiş Kireç
%    5’lik Bordo Bulamacı İçinÞ         5,000 G. Göztaşı Ve 2,500 G. Sönmemiş Kireç

Ancak Sönmemiş Kireç Yerine Sönmüş Kireç Kullanılmak İstenirse, Yukarıda Verilen Kireç Miktarı İki Katına Çıkartılmalıdır.

3.Bordo Bulamacının Kontrolü
Usulüne Uygun Olarak Hazırlanan Bordo Bulamacının Hafif Mavi Renkte, Nötr Veya Alkali Olması Arzu Edilir. Kirecin Az Olması Ya Da Kalitesiz Olması Durumunda İse Kontrol Yapılmazsa Fayda Yerine Zararlı Olacağı Asla Unutulmamalıdır. Ayrıca Tek Başına Kullanıldığında Göztaşı Eriyiğinin Oldukça Yakıcı Olduğu Ve Bu Nedenle Dikkatli Olunması Gerektiği Unutulmamalıdır.  Bu Amaçla Yani Asitliği Gidermek İçin İse Kireç Kullanılmaktadır.

3.1. Kireç Oranı Kontrolü
Hazırlanan Bulamaçtaki Kireç Miktarının Az Ya Da Çok Olduğunu Anlamak İçin “Turnusol” Kağıdı” Veya “Fenolftalein”Li Kağıt Kullanılmaktadır. Bordo Bulamacına Batırılan;

Kırmızı “Turnusol” Kağıdı        ►Mavi;

Beyaz “Fenolftalein”Li Kağıt  ►Kırmızı   Renk Aldıkları Takdirde Bordo Bulamacı İyi Hazırlanmış Demektir.
Eğer Beyaz “Fenolftalein”Li Kağıt Beyaz Renkte Kalırsa Bulamaca Bir Miktar Daha Kireçli Su İlave Edilmelidir.

3.2.Çivi İle Muayene
Diğer Bir Pratik Yöntem İse Çivi İle Yapılan Kontroldür. 3-5 Cm Uzunluğundaki Passız Çivi Yarısına Kadar Bordo Bulamacının İçerisine Batırılarak 5 Dakika Bekletilir. Asit Karakterli Bulamaçlarda Çivinin Çözeltiye Giren Kısmı Esmer Kırmızı Bir Renge Dönüşmektedir. Bu Tip Bulamaçlara Bir Miktar Daha Kireçli Su Vermek Gerekmektedir. Nötr Ve Hafif Kalevi Eriyiklerde İse Çivinin Renginde Bir Değişim Söz Konusu Olmamaktadır.
Eğer Bu Şekilde Tavsiye Edilen Kontrol Metodu Uygulanmayacaksa Hazırlanan Bordo Bulamacına Kireç Daima Tavsiye Edilen Miktardan Biraz Fazla Katılmalıdır. Çünkü Kireç, İçerisinde Taş Gibi Bazı Yabancı Maddeleri İhtiva Edebilmektedir. Esasen Kirecin Biraz Fazla Oluşunun Da Hiçbir Zararlı Etkisi Yoktur. 

4.Bordo Bulamacı Hazırlanırken Ve Kullanırken Dikkat Edilecek Hususlar
1.Bordo Bulamacı Hazırlanırken Demir Ve Saç Gibi Metal Kaplar Kullanılmamalıdır.
2.Bordo Bulamacı Hazırlanırken Daima Kireçli Suyun Üzerine, Göztaşı İle Eritilmiş Su İlave Edilmelidir. Aksi Takdirde Karışım İstenilen Şekilde Olmayacaktır.
3.İlaçlama Tankına Sönmüş Kireç Eriyiği Ve Göztaşı Eriyiği Boşaltılırken Süzgeçten Geçirilmesi Gerekir. Sönmemiş Kireç Kullanılıyor İse Eritildikten Sonra Mutlaka Süzülmelidir. Eğer Eriyik İçerisinde Erimeyen Taş, Toprak Vb. Kalmışsa Kalan Miktar Kadar Kireç Tartılıp Tekrar Eritilmelidir. Ayrıca Süzgeç Kullanılmaz İse Bazı Artık Parçacıklar İlaçlama Aletinin Memesinin De Tıkanmasına Neden Olmaktadır.
4.Ağacın Üst Dallarından Başlayarak Alta Doğru Aşırıya Kaçmadan, Boş Ve Kuru Dal Kalmadan Yıkama Şeklinde Tüm Gövde İlaçlaması Yapılmalıdır.
5.Hazırlanan İlacın En Geç Bir Gün İçinde Kullanılması Tercih Edilmelidir.
6.Bordo Bulamacı Atıldıktan Sonra İlaçlama Aleti Temizlenmelidir.
7.Bordo Bulamacı İnsektisit, Fungusit Ve Akarisitlerle Kesinlikle Karıştırılmamalıdır.
8.Yağmurlu, Donlu Ve Rüzgârlı Günlerde İlaçlama Yapılmamalıdır.
9.İlaçlama Yapıldıktan Sonra 10 Saate Kadar Yağmur Yağarsa İlaçlama Tekrarlanmalıdır.
10.Etmeni Bakteri Ve Fungus Olan Hastalıklarda, Etmen Ağaç Gövdesine Kolaylıkla Girebilecektir. Bu Nedenle Daha Çok Yara Yerleri, Çiçek Gözleri Ve Yaprak Gözleri İlaçlanarak Hastalığın Ağaca Girişi Engellenir. Bazı Hastalıkların, Bulaştıktan Sonra Tedavisi Mümkün Değildir.

5.Bordo Bulamacının Muhafazası
Bordo Bulamacı Muhakkak Kullanılacağı Zaman Hazırlanmalıdır. Eğer Bordo Bulamacı Hazırlandıktan Sonra Hemen Kullanılmayacaksa 100 Litrelik Bulamaca 200 Gr Pekmez Veya Şeker Konulur. Böylece 15-20 Gün Daha Muhafaza Etmek Mümkündür. Ayrıca Pekmez Ve Şeker İlacın Bitkiye Daha İyi Nüfuz Etmesini Sağlayarak Etkili Sonuç Alınmasına Neden Olmaktadır.

6.Bordo Bulamacının Zeytin Bahçelerinde Kullanımı Ve Zamanı
Armillaria Kök Çürüklüğü Hastalığına Karşı Hastalık Yeni Başlamış İse Hasta Kökler Kesilip Kazındıktan Sonra Bu Yerlere %5 Lik Bordo Bulamacı,%2’lik Göztaşı, %5’lik Karaboya İlaçlarından Biri Fırçayla Sürülür Ve İlaç Kuruduktan Sonra Üzeri Aşı Macunu İla Kapatılır. Diğer Bir Alternatif Olarak İse 750 Gram Ardıç Katranı Ve 250 Gram Göztaşı Sürülür.
Zeytinde Halkalı Leke Hastalığına Karşı Zeytinler Sürgün Vermeden Önce Şubat Ayında % 1.5’luk, Zeytin Ağaçları Çiçek Açmadan Önce İse Nisan Ayında %1’lik Bordo Bulamacı Uygulanır.

Zeytin Dal Kanseri Hastalığına Karşı;
1.İlaçlama; Aralık Sonunda Hasattan Hemen Sonra
2.İlaçlama; Şubat Sonunda Dolu Ve Don Zararından Sonra
3.İlaçlama; İlkbahar Yağmurları Başlamadan Önce
4.İlaçlama; Sonbahar Yağmurları Başlamadan Önce Yapılır.
1., 2. ve 4. İlaçlamalarda %2 lik,  3. İlaçlamada %1’lik Bordo Bulamacı Uygulanır.

Genel Olarak Sonbaharda Hasattan Sonra Ve Kışın  % 2, % 3, % 4′ Lük Ve Daha Fazla Oranda Kullanılır. İlkbaharda Ağaçların Meyve Gözleri Patlamadan Önce Ve Yazın % 0.5, Ve %1.5’lik Bordo Bulamacı Kullanılır.

7.Sonuç
Sonuç Olarak; Bordo Bulamacı Zeytinde Sorun Olan Dal Kanseri Ve Halkalı Leke Hastalıkları Gibi Mantar Ve Bakteri Hastalıklarının İlacıdır. Bu Nedenle Zeytin Bahçelerinde Hasat Yapıldıktan Sonra Zeytin Ağaçlarına Koruma Amacı İle Bordo Bulamacı Uygulanması Tavsiye Edilir. Özellikle Hasat Sırasında Sırık Kullanmış Olan Üreticilerimizin Ağacın Gövde Ve Dallarında Açmış Olabilecekleri Yaralanmalar Ve Zedelenmeler Nedeniyle Kesinlikle Bordo Bulamacı Kullanması Tavsiye Edilmektedir.
Bordo Bulamacının Hasat Sonrasından İtibaren 30 Gün Ara İle Birkaç Kez Uygulama Yapılmasında Çok Büyük Yararlar Vardır. Kış Mevsimi İçerisinde Oluşabilecek Olumsuz Hava Koşullarına Ve Dona Karşı Ağacımızın Bir Nevi Sigortası Olmaktadır.
Bordo Bulamacı Kışın Ağacımızı Dondan Koruduğu Gibi, Yazında Kuraklığa Karşı Dayanıklılık Kazandırmaktadır.
Tüm Bu Olumlu Özelliklerinin Yanı Sıra Dikkat Edilmesi Gereken Hususları İse Kısaca Şu Şekilde Özetleyebiliriz.
Dozunun Ve Zamanının İyi Ayarlanması Gerekmektedir.
Ortalama Sıcaklıklar Yaklaşık 20 ºc’ye Yaklaştığında Bordo Bulamacı Kullanılmamalıdır.
Dozu İyi Ayarlanmadığı Takdirde Zeytinlerimizde ve Zeytinyağlarımızda Kalıntı Sorunu Oluşturabilmektedir.

Zirai İlaçlar Amaç Dışı Kullanılmamalıdır

Kaynaklar
http://abidintatli.com.tr
http://www.abidintatli.com.tr
http://olivasa.com.tr
www.azm.gov.tr
www.azmma.gov.tr
www.kkgm.gov.tr
www.tagem.gov.tr
www.tarim.gov.tr
www.zeytincilik.info
Tatlı, A. 2009. Zeytin Bahçelerinde Zirai Mücadele. 314 Sf. Lazer Ofset. Ankara.

Yayımlanan Linkler

http://abidintatli.com.tr/bordo-bulamaci
http://www.zeytinagacidergisi.com/mansetler/teknik-bakis;-bordo-bulamaci-9185
http://apelasyon.com/Yazi/73-bordo-bulamaci